NELE ORGAN
En las riberas del río Duile, río sagra-
do, nace la historia del origen de los kunas.
En ese lugar nacieron los grandes kunas,
neles extraordinarios, médicos y curanderos.
En las riberas de ese río habitaron
distintos pueblos, con diferentes idiomas.
Ellos vivían en contacto directo con la
naturaleza. Desconocían el odio, la calum-
nia, se amaban mutuamente. Todos eran
felices, se ayudaban en las siembras. Sin
embargo, no podían explicar los fenó-
menos de la naturaleza; los observababan
GEBE NEGASAILUN
Gebe negasailaunni Bab Dummad,
yarmala, degine, diwar dummagan
mesisad. Bab Dummad we yar mesisad
onug imaksado Abia Yala. Abia Yargine
diwar dummad mesisad nug akar-akar
bimardo: Oloabiagundiwala, Molibundi
wala, Olodigundiwala,Olobugandiwala,
Bab Dummad we diwar mesed iduale,
dulemar bukwagusdo, we dulemarde sunna-
sur damalad. Machergande ome walapaa,
ome walabake nika gumalad. E nan aku-
dake, eba dasur gudidamalad. Degine, Bab
Dummad aku dake gudidamarbalid.
MIMMI BUNOLO BIBIYE
Mimmi bunadola-bibiye,
dada-ibelele-ulu onakwedanikiye.
Nana bega neg-u-yagi, u-gachi-yalagi,
Bolomakenaiye.
Mmmi bunadola-bibiye, sana dumma-bie-gue sogele,
gusabinneye.
Mimmi bunadolaye, nana nukugi bedi boedii gueye
Nanadi wile be-dakedii gueye.
E-nukugi megisatigine,
nana neg-yagi bese goledii guo dibeye.
Yoo sana dumma-gue bie sogeleye,
ani-ulu egwane gwichi guo dibeye.
Nana neg-yagi bese goledii guo dibeye,
nana neg-yagi begi binsaedi gueye.
ITOGED-NEGA
Itoged negase anmar noniki,
Bulakwa anmardi namakdani
Baba-Dummad-nuga ogannoegala.
Nana-nuga anmardi ogannoega
Bane-bane sailamar namake.
Argarmar anmarga sunmakdiye,
Bab argan nuggi anmardi gudiye.
Bela ibmardina Babgadbiye.
Itoged negase anmar noniki, Baba gaya
burba itoegala.
Baba-Dummad-nuga ogannoega,
Nana nuga anmardi ogannoega.
CASA DEL CONGRESO
Todos juntos y unidos venimos,
a la casa del abuelo ORGUN.
KUNA YALA BINALE
Ammormala, gilormar,
bulakwa anmar arbae,
bulakwa anmar atoe.
Kuna Yala binale anmar arbae.
Kuna Yala binale anmar atoe.
Sapurdorgana, garda odurdakmaladmoga,
Kuna Yala binale anmar arabae,
Kuna Yala binale anmar atoe.
Ua somalad, dulub gamaladimoga,
Kuna Yala binale anmar arbae,
Kuna Yala binale anmar arbae.
Armila sega, Gardi-nakase bergwapa
Kuna Yala binale anmar arbae,
Kuna Yala binale anmar atoe.
KUNA NAMAKED
Kuna dulemar emi ibagi dulemar baigan
edikarba ebilis bukwamarsoggu, na epenne e
namaked wis gwagmaid, degi inigwele amba e
ibmar sogeddi gannar itoleged. Kuna dule-
mala namakmalad adi e-mimmigan odurdak-
malagar na danakwagwadgi gusgu na
arbadanimaladgi.
Kuna dulemala gusgu na danakwaa arba
malad. E-namaked we na deyob oyomardo.
Ar birgabargus dulemar baigan kunamargi
yoledanimar inigwele, degite amba kunamardi
gwen gwagmasulid, amba gudidimalad.
Onmaked-neg, agi dulemar na
KUNA YALAGINE GWALULESA
Kuna yalagine andina gwalulesa.
Kuna yalagine andina napa masa.
Demar abargi an duguar,
ogobgan abargi an gwalules.
Nangandi bane-bane mola makedii.
Babgandi bane-bane sapurba arbadii.
Bane-bane dadgan namake.
Sapingana gingigi dododii.
Dungude sogele, andina binsae,
we-ibmar oyokubisuli,
anmarga babgandi obesad,
anmarga nangan obesad.
Dikasur begine bangude sogele,
dikasur begine megisa sogele,
GOE MIMMI
Goe machi gabeye, nanadi beg nai.
Uu gachigi bega nameke na sunna.
Dungude sogele, muu magatibali,
uadi bedina soedi gudoe.
Dungude sogele, baba bendakoe.
Sapulubaliye, arbadii gudoe.
Goe bunor, gabeye, nanadi beg nai.
Uu gachigi bega namake na sunna.
Dungude sogele, nana bendakoe,
ululu nabali, arbadii gudoe.
Dungude sogele, nana bendakoe,
girmar abindakoe, bedina gudoe.
HIJITO MÍO
Duérmete mi niñito mamita te arrulla.
¿DOA DULE GUEMAI?
An bemarse ibmar egis:
¿Ibigala yalagi, (2)
burwa-ginnid golemai,
nega bandur nanamai,
nega sichid nagumai, (2)
DOA DULE, DOA DULE GUEMAI.
DOA DULE, DOA DULE GUEMAI.
An bemarse ibmar egis...
An-babgandi sur-ito,
an-nangandi obode,
mimmigandi oimakde.
An bemarse ibmar egis…
Nega mullubaliye,
bandermala memermad
Kuna Yala mimilede.
An bemarse ibmar egis…
¿QUIÉN PROVOCA?
Les pregunto a ustedes:
DEMAR DANIKI
Demar daniki, damar daniki.
An-uludi yakumaknai.
An-uludi yakumaknai.
Uamaladi, uamaladi,
weligwar gommo-gommomakde.
Weliwar gommo-gommomakde.
Sikwimaladi, sikwimaladi,
ibiyob weligwar gukudii.
VIENEN LAS OLAS
Las olas vienen,
las olas van.
Mi barquito se mueve, se mueve
Los pecesitos, los pecesitos
nadan y saltan alegremente.
Los pajaritos, los pajaritos,
trinan y vuelan alegremente.