Humanística

Recomendaciones y Lineamientos para el Reforzamiento Académico

Estos lineamientos permiten aplicar estrategias de intervención de manera progresiva y gradual, en tiempo oportuno, para aquellos estudiantes que presentan deficiencias en sus estudios, por diversas causas. A través de modalidades flexibles que pueden desarrollar con múltiples medios y formatos, se consideran los aspectos socioemocionales, psicoeducativos y académicos para asegurar el aprendizaje en los estudiantes.

NABGWANA MADRE TIERRA

NABGWANA 

Nabgwana, nabgwana gormai,

mola sichi, mola sichi mai.

Nabgwana, nabgwana gormai,

sia mola, gwalu mola yobi.

Nabgwana, nabgwama gormai,

masi mola, mama mola yobi.

Nabgwana, nabgwana gormai

Dargwa mola, osi mola yobi.

Nabgwana, nabgwana gormai,

doa anga, doa anga mola yoo.

 

MADRE TIERRA

Madre tierra, madre tierra llora,

desvestida, desvestida está.

OLONADILI

OLONADILI

Anmardina omegana,

Bunamala yaagana,

Belagwable anmar atoe, yala sui

 

Binna-suli anmar namake,

Binna-suli anmar gormake,

We an-napa, we be-napa.

Anmar-napa anmargadi.

 

Achumala anmar napagi,

gudimaladi bergwapa,

iduale sigu dinne,

iduale igar maye.

 

Nis bundorga anmar namake,

Nis bundorga anmar wergue.

Anmar-nana nisgwa dola,

OLONADILI e-nug sunnad.

 

OLONADILI

Mujeres de Abia Yala,

jóvenes presentes,

OLODIKALIGIPILELE MAGIRYAI-EBO (1) OLODIKALIGIPILELE Y MAGIRYAI (1)

OLODIKALIGIPILELE  MAGIRYAI-EBO (1)

Nega dummadgi Olodikaligipilele e-bun

Ologabayi-ebo mai gusmalad. Ologabayai

yagwagusgu nug ogwasad, Magiryaiye nug-

gunonikid.

Wemar ebogwadde e-nigamar eba mai

gusmogad. Wemar e-nigamarde ibmar durgan

gumalad: Achu-bugidule. Achu-bandule,

wedar-dule, dasi-dule, gannir-dule, baru-

dule. Magiryaide gadi arbaed.

Wakudaryalaba gwichiguar-daed e-niga-

marga mas duegar. Mutikgudogu, gabidele

burgwar gabed, ar ade ibgi arbaed dummad

imak dasoggu, geggus daed.

¿IBU BE IMASMOGA? ¿QUE HAS HECHO?

¿IBU BE IMASMOGA?

Baba an bese egis,

nana an bese egis,

gilor an bese egis,

anmar bese egis.

 

¿Bedi ibua imasmoga

Kuna Yala bendakega?

 

Neg sobmaladi,

ina durgana,

ua somalad,

dulub gamalad.

 

Sapur-dorgana,

garda odurdakmalad,

sapinganamar,

yaganamala.

 

¿QUÉ HAS HECHO?

Dime papito,

dime mamita,

pregunto a ustedes,

a los presentes.

¿Qué has hecho por la patria?

 ¿Qué has hecho por el pueblo?

 

MAGO MAGO

MAGO

Dad Mago walagwen na neg yagi gudii

dakleardo. Walagwen bane-bane na mas

due, neg durwie, gabi sae.

Da Magode bane-bane Bab-

Dummadgi binsadiid. Gwichigusad-yalaba-

Bab-Dummagi bin-

saar daed, gabsokalir napi Bab-

Dummadse gor daed.

Mago sapurba gabar nad-daed.

Weyob dad Magode gudiid. Bab-

Dummadde dakdisundo we dad Mayo

nue egi binsadii, dule-nued dae. Mago

dulemarga sumakdiid, Bad-

Dummad we-napnegse

an-barmiarye egi sunmakegar. A

MAGIRYAI FRAGMENTO

 

MAGIRYAI (FRAGMENTO)

Nega dikasurgus ome wargwen

Magiryai nugad, mukwa Maukuna neggi

akwiledii gusad. We mukwade wagan aba-

lagi maid. We wagande Magiryai dosa gus-

malad

Magiryai e-samurgi sikwimar ainialid:

Ibelele, Olele, Bugasui, degine baigan. We

masmalade nele nuegan naed.

We nele-dummagande Muakuna e-

nanye bimalanad. Emar dungumaidba

dakarmalad, mukua emarba akarsaila  dak-

lege.

Ibagwengine, masmalade diwarse e-

nan aminad gusmalad, ar ade masmala

DODOGE JUEGOS DE KUNAS

DODOGED

Kuna dulemar dodogedi nue yeer

dodole-daed, degine, bela sunna dodomar-

balid. Kuna dodomaladi akar-akar nikad, na

iba  onomaladgi dodo-damalad. Kuna

dodomaladi, nakuega dodolesulid,

dodoleged, nabir na bulakwa dodomalagar,

na binsa yeer itonanai, na nue wergunanai

gumalagar. Be dakena, “Usu-yaa”, unnila

innaginbi dodoleged. We dodogedgine nue

yeer ito damalad, dulemar dodonanaid nue

wergu-damalad. Dulemar dakbumaladi nue

wergu-damarmogad.

Bukwidar anmar unnila dodoged dakbi

MULASE SELESAD, VIAJES AL PUEBLO DE LOS GALLINAZOS

 

..........................MULASE  SELESAD

Neggwebur-bipi  -gwagwengi, sapin-

gwensak, gadi arbaed, na walagwen gudiid,

degine, dule nue wileged, gudigusad.

Ibagwengine, dule-wargwen ukiar noalid

we- dule- sapin-wileged, mogir-imbaba we

dule sesagusad.

Ibagan namai gusad. Dulemar-neggwe-

burginmalad nue-bukid itoar gusmalad, we-

sapinde bia nadye. Degisoggu, Nele

Ungiblerse oyoe sokarmalad.We-dulede

nele-nuedid, degine, ina-duledbalid. We-

MER BE AN-ODURDAKE NO ME ENSEÑES A MENTIR

MER BE AN-ODURDAKE

Mer be an-odurdake,

nalle guedgineye.

Mer be an-odurdake,

gakansaedgineye.

Sikwi nued gubie

yala bendakegala.

 

Mer be an-odurdake

ibmar iskanagine.

Mer be an-odurdake,

wieguedgineye.

 

Mer be an-odurdake,

atursaedgineye.

Sikwi nued gubie,

yala bendakegala.

 

NO ME ENSEÑES A MENTIR

No me enseñes a mentir,

enséñame la verdad.

No me enseñes a robar,

enséñame a trabajar.

No me enséñes a llorar,

X
11 + 2 =